Hermes, Connexxion, elektrische bussen

Al 1500 kilometer gereden door Eindhovense e-bussen tijdens testritten

Een groot deel van de Nederlandse OV-sector kijkt vol spanning uit naar de start van de nieuwe concessie in Zuidoost-Brabant in december. Het is namelijk de eerste keer dat er in een Nederlandse concessie op deze schaal elektrische bussen in de dienstregeling worden opgenomen. Daarom is vervoerder Hermes nu heel druk bezig met de voorbereidingen en de eerste elektrische bussen hebben in de afgelopen weken tijdens testritten al zonder grote problemen 1500 kilometer afgelegd.

Toch is de invoering van de 43 bussen zeker geen simpele opgave, zo legt directeur Juul van Hout van Hermes uit. Dit betekent onder meer het ombouwen van de remise zodat er ruimte is voor de elektrische bussen, voldoende laadpalen – waarvan er momenteel drie geplaatst zijn – en het zorgen voor voldoende elektriciteit. Verder zullen in oktober en november de chauffeurs opgeleid worden om te rijden met deze voertuigen.

Werkzaamheden

Omdat het laden van de elektrische bussen niet kon plaatsvinden op busstation Neckerspoel bij Eindhoven Station, gebeurt dit nu circa 1,5 kilometer verderop op de remise van Hermes. Daarvoor is het ook nodig om voldoende energie bij de remise te krijgen. Hermes zal straks jaarlijks ongeveer 7 miljoen kilowattuur gebruiken. Van Hout: “Dit wordt één van de grootste krachtcentrales in Noord-Brabant, want we gaan nogal wat stroom gebruiken. Daarvoor hebben we ook afspraken moeten maken met de energieleverancier, zodat de lampen in Eindhoven ook nog aangaan als we onze bussen opladen.”

De drie laadpalen die nu al zijn geplaatst, staan in de buitenlucht. Om chauffeurs te helpen goed te parkeren, zijn op de grond lijnen getrokken en zijn vooraan in de parkeervakken lage varkensruggen geplaatst, waar de chauffeurs tegenaan moeten rijden. Als de bussen in die vakken staan, kan de pantograaf op de bus de laadpaal aantikken en als zodanig beginnen te laden. De chauffeurs hebben hier nog behoorlijk wat speling. In totaal kan een chauffeur in een gebied van een meter rondom de laadpaal parkeren – dus een halve meter speling aan beide kanten van de bus. Zo worden grote problemen met het opladen van de bussen voorkomen.

Aanbestedingen

Een succesvolle invoering van deze elektrische bussen is niet alleen belangrijk voor Hermes zelf, maar ook voor moederbedrijf Connexxion. Met name vanwege de betekenis van deze concessie bij toekomstige aanbestedingen. “De strategische meerwaarde hiervan is voor ons erg groot”, legt Eric van Eijndhoven, directeur OV bij Connexxion uit. Zorgen om een succesvolle uitvoering van de concessie in Zuidoost-Brabant heeft hij niet. “We zijn nu koploper en dat kunnen we bij volgende concessies laten zien. Wij tonen nu dat wij het invoeren van zero emissie-bussen al aankunnen.”

De Brabantse gedeputeerde Christophe van der Maat kijkt ook met een trotse blik naar de elektrische bussen. Hij vertelt dat andere provincies met lichte afgunst kijken naar de concessie in Zuidoost-Brabant, waar een heel ambitieus bestek werd uitgeschreven door de provincie en een nog ambitieuzer bod op terugkwam van de zittende vervoerder. Ook hij is heel tevreden over de manier waarop de vervoerder zich voorbereidt op de grootste zero emissie-concessie in Nederland. “Als je als opdrachtgever, bouwer en vervoerder samen zo ver op de troepen vooruit loopt, kijkt iedereen hoe dat gaat.”

Juiste bus

De grootste uitdagingen voor Hermes zitten nu nog vooral in een goede indeling van de bussen maken en het opleiden van het personeel. “We moeten zorgen dat de chauffeurs altijd de goede bus meenemen”, legt Van Hout uit. “Maar dat gaan we redden. We hebben samen met moederbedrijf Connexxion een toolbox ontwikkeld, waarin we kunnen naspelen hoe veel en wanneer bussen weg moeten en opgeladen moeten worden. Zo zorgen we ervoor dat alles precies volgens dienstregeling rijdt.”

In oktober en november wordt bovendien het voltallige personeel opgeleid om te kunnen rijden met de nieuwe voertuigen. Tot nog toe hebben alleen chauffeurs van bouwer VDL in de bussen gereden om testritten af te leggen en zij zijn ook de personen die de buschauffeurs zullen leren omgaan hoe ze het beste kunnen rijden in een elektrische bus.Het is namelijk wel even anders. Chauffeurs moeten leren hoe ze op de ideale manier kunnen omgaan met de beschikbare energie. Tegelijkertijd is het ook anders om in zo’n stille bus te rijden. “We hebben gemerkt dat andere mensen in het verkeer deze bus bijvoorbeeld niet horen aankomen”, merkt Van Hout op. “Daarom hebben we hier een soort trambel voor gemaakt.”

Opladen

Het gaat hier in totaal om 43 bussen die opgenomen worden in de dienstregeling. Daarvan zullen er overigens altijd een paar worden opgeladen. Hiermee wil de vervoerder voorkomen dat er bussen meegenomen moeten worden die niet voldoende energie hebben om de gehele route af te leggen. Mocht dit gebeuren, is er namelijk geen andere mogelijkheid dan de bus te laten wegslepen.

“We zijn niet van plan om de accu’s van de bussen helemaal leeg te gaan rijden”, aldus Van Hout. “Wij moeten ervoor zorgen dat alles ook daadwerkelijk rond kan rijden en daarom vragen we wel wat bijzondere dingen van onze chauffeurs. Chauffeurs kunnen straks zien hoeveel energie ze nog hebben en wij zullen ze instrueren dat ze nooit onder een bepaald energielevel uit mogen komen.”

Dashboard

Dit kunnen de chauffeurs zien op een dashboard dat in de nieuwe elektrische bussen is geplaatst. Op dit dashboard zien de chauffeurs een batterij waarin precies is aangegeven hoe veel energie de bus nog heeft. Tevens wordt met een wijzer aangegeven of de chauffeur goed omgaat met de energie. Deze wijzer schiet naar een rood gebied wanneer de chauffeur vol gas geeft en juist naar het groene deel wanneer de chauffeur remt op de motor. Op die manier wordt remenergie teruggewonnen.

Hierin wordt echter nog niet getoond hoe de chauffeur omgaat met zijn materieel. Dit bestaat wel al, maar de bouwer heeft nu een bewuste keuze gemaakt om dit nu nog niet te tonen. “We zetten hier iets heel nieuws neer en dan willen we niet alle risico’s op elkaar stapelen”, aldus Chiel ter Laak van VDL. “We gaan het allemaal geleidelijk invoeren.”

Inge Jacobs

Lees ook: Hermes gooit bedrijfsvoering om voor elektrisch busvervoer Zuidoost-Brabant

BusVision, banner

Tijdens BusVision 2016 zal tijdens het congres gesproken worden over de mogelijkheden en uitdagingen voor elektrische bussen in Nederland. Ook zal VDL als een van de standhouders aanwezig zijn en zij zijn daar ook over deze elektrische bussen aan te spreken. Registreer je snel voor BusVision 2016, 12 – 13 oktober in Expo Houten.

Auteur: Inge Jacobs

Inge Jacobs is vaste redacteur van OVPro en schrijft voor verschillende andere vakbladen van Promedia Group

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.