Kantoor Goudappel Coffeng Deventer

‘Slim schrappen in OV-aanbod vereist snel maatschappelijke visie concessieverleners’

De concessieverleners hebben de sleutel voor duurzame middellange termijnoplossingen in het OV in handen. “Als zij bereid zijn over hun grenzen heen te kijken naar de effecten die de transitie heeft op het aanpalende netwerk komen we verder”, zegt Raymond Huisman, mobiliteitsexpert bij Goudappel Coffeng.

BLOG – Het Kennisinstituut voor Mobiliteitsbeleid (KiM) publiceerde donderdag een prognose voor de mobiliteit tot en met 2025. Gewenning aan thuiswerken en vanuit huis studeren zal ook na de lockdown leiden tot minder gebruik van het openbaar vervoer. Het KiM verwacht dat het gebruik van OV pas in 2025 weer op het niveau van 2019 ligt. In een pessimistisch scenario zal het OV-gebruik over vijf jaar nog 8 procent onder het oude niveau liggen.

Transitieplan

Doordat er minder vraag is naar OV moet het aanbod worden aangepast om een evenwicht te vinden in kosten en baten. Het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat stelt met de beschikbaarheidsvergoeding voor de korte termijn middelen beschikbaar om OV-aanbod te garanderen, zodat vervoerders niet omvallen. Voor de middellange termijn wordt een transitieplan geëist om de sector weer gezond te maken. Het louter schrappen van OV kan niet de enige oplossing zijn voor de komende jaren.

In veel regio’s wordt de capaciteit volgend jaar gereduceerd door het schrappen van spits- en scholierenritten en het verlagen van de frequenties, om reizigers zo min mogelijk te raken. De huidige dienstregeling is hierbij nog het vertrekpunt. “Maar op die manier blijven schrappen is onhoudbaar voor de toekomst”, aldus Huisman van Goudappel. “De concessieverleners zijn nu aan zet om een visie te ontwikkelen voor de middellange termijn.”

Korte termijn

Op de korte termijn zullen vervoerders inzetten op kostenreductie, zo is de verwachting. Het aflopen van de aan hen verleende concessie is daarbij hun stip aan de horizon. Daarbij kijken zij alleen naar hun eigen aanbod. De verleners van de OV-concessies – provincies en vervoerregio’s – hebben de sleutel voor duurzame oplossingen op middellange termijn in handen. “Als zij bereid zijn over hun grenzen heen te kijken naar de effecten die de transitie heeft op het aanpalende netwerk komen we verder”, aldus Huisman.

“Focus over de concessieperiode heen op de middellange termijn is daarbij essentieel. Waar vervoerders kijken naar de mogelijkheden die zij hebben binnen bestaande contracten, kunnen concessieverleners nadenken over bijvoorbeeld andere tarievenstructuren of Mobility as a Service-oplossingen, zoals de integratie van OV-tarieven met andere mobiliteitsaanbieders. Een voorbeeld hiervan is het aanbieden van geïntegreerde deelfietsoplossingen voor de first en last mile. Dit kan bijvoorbeeld gekoppeld worden aan het wegvallen van zwakke buslijnen.”

Private vervoermiddelen

Het is daarbij van belang dat – juist in deze tijd – de maatschappelijke meerwaarde van het OV duidelijk is. OV is na lopen en fietsen de meest duurzame manier van verplaatsen. Het coronavirus ontslaat ons niet van klimaat- en milieudoelstellingen. OV zorgt ervoor dat arbeidsplaatsen en gezondheidszorg bereikbaar blijven, maar maakt ook verstedelijking mogelijk.

OV-aanbod schrappen voert nu de boventoon en dat is gezien de korte termijn waarin al deze veranderingen doorgevoerd moeten worden begrijpelijk, maar op middellange termijn onhoudbaar. Huisman: “Daarom is slim schrappen het devies. Waarbij de concessieverleners aan zet zijn om hun concessie-overstijgende visie verder te ontwikkelen, ervoor openstaan om bestaande contracten open te breken en te voorkomen dat kostenreductie in het OV nú leidt tot kostenverhogingen in andere domeinen stráks.”

Lees ook: ‘OV-gebruik op zijn vroegst in 2025 weer op oude niveau’

Auteur: Dylan Metselaar

Dylan Metselaar is vaste redacteur voor OVPro.nl.

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.