Utrecht CS stationshal coronatijd

Kabinet maakt nog eens 370 miljoen euro vrij voor OV-sector

Het kabinet maakt opnieuw miljoenen vrij om de OV-sector door de coronacrisis te slepen. Er is 370 miljoen euro beschikbaar gesteld om de beschikbaarheidsvergoeding met drie maanden te verlengen tot oktober 2021. Daarmee is een versoberde regeling voor de tweede helft van dit jaar van de baan. Eerder was afgesproken dat de Rijksbijdrage onder de huidige voorwaarden tot en met juli 2021 zou doorlopen.

“De regeling nu verlengen is een logische stap omdat het onzeker is hoe lang deze crisis nog voortduurt”, aldus staatssecretaris Stientje van Veldhoven van Infrastructuur en Waterstaat. “Voor reizigers is het van belang dat zij kunnen bouwen op een betrouwbaar OV. Met de beschikbaarheidsvergoeding houden we Nederland bereikbaar met het OV, zodat ouderen de bus kunnen pakken om hun coronavaccinatie te halen, zorgpersoneel met de metro op het werk kan komen en studenten met de trein naar hun praktijkexamen kunnen reizen.”

Zelfde voorwaarden

Door de coronacrisis stappen aanzienlijk minder reizigers in het openbaar vervoer en daardoor zijn de inkomsten van vervoerders sterk afgenomen. De beschikbaarheidsvergoeding is vorig jaar in in het leven geroepen omdat het kabinet vervoerders vroeg om de dienstregelingen zoveel mogelijk op peil te houden. Voor 2020 was een bedrag van 1,5 miljard euro beschikbaar gesteld, waarvan tot nu toe ongeveer 1,2 miljard euro is aangevraagd. De reservering voor de eerste helft van dit jaar betreft 740 miljoen euro.

De regeling wordt nu onder dezelfde voorwaarden doorgetrokken in het derde kwartaal. Dat betekent dat de kostendekkingsgraad voor het OV tot oktober minstens 93 procent blijft. Door de verlenging krijgen vervoerders en decentrale overheden ook langer de tijd voor het opstellen van een transitieplan, waarbij moet worden gekeken op welke wijze kostenbesparingen en optimalisaties mogelijk zijn. Een besluit over het vierde kwartaal wordt uiterlijk op 1 juli genomen. Behalve het transitieplan wordt daarbij ook gekeken naar de ontwikkeling van de coronacrisis.

Belangrijk voor voorzieningennivaeau

“We zijn blij dat het kabinet net als ons van mening is het dat OV beschikbaar moet blijven als vitale sector. De verlenging van de beschikbaarheidsvergoeding in de huidige vorm onderschrijft dat”, zegt Pedro Peters, voorzitter van branchevereniging OV-NL. “Deze verlenging is van belang voor het huidige voorzieningenniveau van het OV. Dan weten de reizigers ook waar ze aan toe zijn.”

Met de verlenging zijn nieuwe en ingrijpende aanpassingen in de dienstregeling uitgesloten. Die waren bij een versobering onvermijdelijk, zei Peters eerder. “Als het kabinet hetzelfde blijft betalen als nu, is het logisch dat we hetzelfde blijven rijden. Daarom hebben we in eerste instantie gepleit voor verlenging voor de rest van 2021. Versobering door het Rijk zou betekenen dat het voorzieningenniveau later dit jaar omlaag zou moeten. Het wordt dan veel moeilijker om weer op het oude niveau terug te komen. Vooralsnog is dat nu afgewend.”

Te vroeg voor versobering

Aanvankelijk zou het kabinet pas in het voorjaar een besluit nemen over de versoberde verlenging van de beschikbaarheidsvergoeding. Vervoerders en overheden drongen echter aan op eerdere besluitvorming om op tijd de dienstregelingen voor de tweede helft van dit jaar te kunnen vaststellen, schrijft Van Veldhoven in een Kamerbrief.

De staatssecretaris stelt echter dat op dit moment nog geen goed onderbouwde beslissing kan worden genomen over de vormgeving van een versoberde regeling. Mede daarom besloot ze nu al over te gaan tot verlenging. “De corona-situatie is op dit moment nog onzeker. Aan het advies van het kabinet om thuis te werken zit nog geen einddatum. Het (hoger) onderwijs blijft voorlopig deels op afstand en er zijn aanvullende maatregelen genomen.”

Uitdagingen

De vervoerders blijven de komende tijd dus met de decentrale overheden werken aan de transitieplannen, die ervoor moeten zorgen dat de sector straks weer op eigen benen kan staan. Vraag en aanbod moeten komende jaren opnieuw op elkaar worden afgestemd omdat de coronacrisis vrijwel zeker voor structureel veranderd reisgedrag zal zorgen. Tegelijkertijd wordt op langere termijn weer groei verwacht door woningbouwplannen en is het OV ook nodig om afspraken in het klimaatakkoord na te komen.

Door daarbij te kijken naar wat nodig is om de OV-bedrijven weer een gezonde bedrijfsvoering te geven, wordt de kwaliteit en de continuïteit van het OV voor de reiziger geborgd, aldus Peters. “Uiteraard gaan we voortvarend door met het ontwikkelen van het transitieplan. Op ons verzoek zitten we daarover zo snel mogelijk om tafel met demissionair staatssecretaris Stientje van Veldhoven om ons te kunnen richten op de herstelperiode die volgt na deze coronacrisis.”

Lees ook:

Auteur: Dylan Metselaar

Dylan Metselaar is vaste redacteur voor OVPro.nl.

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.