Bert Meerstadt, NS, Beneluxparlement, hoorzitting Fyra

Meerstadt: geen verband goedkope Fyra en exploitatiekosten

Er is geen verband tussen de keuze voor de goedkope Fyra-treinen en de hoge prijs die voor de exploitatie van de hogesnelheidlijn moest worden betaald. Dat stelde NS-topman Bert Meerstadt tijdens de openbare hoorzitting over de Fyra met Nederlandse en Belgische parlementariërs. Omdat er uiteindelijk maar 19 treinstellen werden besteld, haakten bij de aanbesteding zes van de zeven fabrikanten af. Daardoor bleef AnsaldoBreda als enige partij over.

Tijdens de hoorzitting werd duidelijk dat de Belgische en Nederlandse spoorwegen aan meerdere alternatieven werken voor de geschrapte Fyra-treinen. Op het traject tussen Den Haag en België is nog capaciteit voor een klassieke treinverbinding.

Exploitatie

Verschillende partijen stelden eerder dat financiële overwegingen de doorslag hebben gegeven bij de aanschaf van de nieuwe Fyra-treinen. De hoge kosten van de exploitatie van de hogesnelheidslijn zouden HSA ertoe hebben gedwongen om voor de goedkopere treinen van AnsaldoBreda te kiezen. Meerstadt ontkent dat de er een verband is tussen de relatief lage prijs van de Fyra-treinen en de hoge exploitatiekosten van de hogesnelheidslijn.

NMBS-topman Marc Descheemaecker stelde dat er eerst zeven treinfabrikanten meedongen naar de levering van treinen voor de hogesnelheidstrein. Omdat de NS en NMBS slechts 19 treinstellen bestelden, haakte zes van de zeven fabrikanten af. Daarna bleef alleen AnsaldoBreda over.

Aanbestedingsproces

“19 treinen is een vrij bescheiden onderneming. Dit heeft relatief een lagere betekenis in industriële termen waardoor grote producenten afhaakten.” Dat er nog maar een partij overbleef kwam niet ten goede aan het aanbestedingsproces, gaf Descheemaecker toe.

HSA tekende het contract waarbij werd vastgelegd dat het bedrijf jaarlijks 150 miljoen euro ging betalen voor de exploitatie van de HSL-Zuid. Het bedrijf schreef daarmee voor een aanzienlijk hoger bedrag in dan de andere partijen die meedongen. HSA bleek de verwachte omzet niet kunnen te behalen en leed daardoor flinke verliezen. In november 2011 besloot de overheid bij te springen en HSA te redden van een faillissement.

Bestelling

De NMBS zag af van het bestellen van meer treinen omdat de verbindingen tussen Breda en Brussel en Den Haag en Brussel niet rendabel zou zijn. Descheemaecker: “De raad van NMBS heeft beslist om de bestelling terug te brengen van zeven naar drie treinstellen. Dat is gedaan om aan de contractuele overeenkomst met de NS te voldoen.” Volgens Meerstadt heeft de NS meer treinen besteld dan NMBS omdat zeventig procent van de reizigers binnen Nederland rijdt. De NS heeft in totaal 16 Fyra-treinen besteld, waarvan er 9 zijn geleverd.

Hugo Thomassen, manager capaciteitsverdeling ProRail, stelde dat het treinpad van de Beneluxtrein op dit moment niet vrij is, maar wel vrij is te maken. Ook directielid Ann Billiau van Infrabel gaf aan haar medewerking te willen verlenen aan de NS en NMBS. De spoorbeheerders komen deze of volgende week met een definitieve oplossing.

Beneluxtrein

De NMBS zette vrij snel nadat de Fyra uit dienst werd genomen stoptreinen in tussen Antwerpen en Roosendaal. Sinds afgelopen weekend rijdt er ook een extra intercity tussen Antwerpen en Roosendaal. Descheemaecker: “Er komen er nog meer. We zullen verder werken om te zorgen dat de reiziger weer tevreden wordt.”

De Nederlandse en Belgische parlementariërs zijn allen van mening dat de Beneluxtrein moet terugkeren. Ze vinden dat het een verkeerde beslissing was om de trein uit de dienstregeling te halen, terwijl de Fyra nog in de opstartfase zat. Ook stelt een meerderheid van de parlementariërs dat de Fyra nooit een volwaardig alternatief voor de Beneluxtrein is geweest.

Lege treinen

Volgens Meerstadt was het verdwijnen van de Beneluxtrein niet nieuw. “U wilde geen lege treinen hebben rondrijden”, zo sprak hij de parlementariërs toe, “vanuit die afweging is ook aan onze zijde besloten om een keuze te maken.”  Descheemaecker stelde dat het inzetten van de Beneluxtrein naast de hogesnelheidstrein voor een ‘verschraling van de hogesnelheidstrein’ zou zorgen.

Marieke van Gompel

Auteur: Bart Pals

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.