OV-chipkaart, NOVB

NOVB: creëren landelijke database wordt uitdaging van 2016

Het is niet altijd gemakkelijk om partijen met verschillende belangen het met elkaar eens te laten worden, zeker niet als het concurrerende directeuren van vervoersbedrijven en hun concessiehouders zijn. Maar twee jaar na de oprichting van het Nationaal Openbaar Vervoer Beraad (NOVB), kunnen de betrokkenen over alle onderwerpen discussiëren en zo kunnen problemen en knelpunten samen opgelost worden. Dit zegt voorzitter van het directeurenoverleg Eric Janse de Jonge van het NOVB. “We zijn het niet altijd direct met elkaar eens en dat hoeft ook niet. Er is in ieder geval open overleg.”

Het Nationaal Openbaar Vervoer Beraad (NOVB) werd in de zomer van 2013 opgericht om onder andere de landelijke en concessiegrensoverschrijdende vraagstukken rondom de OV-chipkaart het hoofd te bieden. De organisatie wil met vervoerders, concessieverleners en consumentenorganisaties tot besluiten komen die ten goede komen van de OV-reizigers, maar ook de partijen in het NOVB zelf. Op het moment zijn er 14,5 miljoen actieve OV-chipkaarten, waarvan 7,8 miljoen persoonlijke en 6,7 miljoen anonieme kaarten.

Digitaal betalen

Janse de Jonge is vooral enthousiast over de nieuwe ontwikkelingen op het gebied van betalen. Door nieuwe ontwikkelingen kunnen reizigers in de toekomst betalen met hun bankpas of smartphone. De eerste landelijke pilot waarmee reizigers kunnen inchecken met hun smartphone is 1 december van start gegaan. “Met deze proef kunnen we een van de onderdelen van ons werkprogramma omzetten naar de praktijk.”

Deze nieuwe vormen van betalen lossen bovendien ook andere problemen met de OV-chipkaart op en hij bejubelt daarom de oprichting van de Coöperatie Openbaar Vervoerbedrijven. De Coöperatie OV-bedrijven Nederland is opgericht om de concrete samenwerking op het gebied van betaalwijzen in het OV verder vorm te geven. “Dit raakt niet direct het NOVB”, geeft de voorzitter aan, maar de samenwerking van alle vervoerders werd wel gemakkelijker gemaakt door het bestaan van het NOVB en de samenwerking van de directeuren in het directeurenoverleg. “Er bestaat nu dusdanig veel vertrouwen tussen de partijen dat elk vraagstuk bespreekbaar is geworden.”

Harmonisering afspraken

De grootste knelpunten die het NOVB aanpakt, zien de directeuren vaak terug in de rapportages van het OV-loket, de onafhankelijke ombudsman in het OV. “Elk kwartaal komt het bij het NOVB op tafel en dan bekijken we wat er uitspringt. Zo blijven we scherp en kunnen we in de gaten houden of de vervoerders en overheden nog op koers zitten. We moeten de vinger aan de pols houden in de praktijk.” Dit jaar richtte het NOVB zich op de harmonisatie van de bestaande ‘Geld terug bij vertraging’-regelingen van alle spoorvervoerders, het vaststellen van een uniform drempelbedrag voor het terugvragen van geld bij vertraging en een uniforme coulanceregeling voor reizigers met een landelijk afgekocht reisrecht, zoals de OV-jaarkaart, die vergeten om zich in te checken.

De vervoerders hebben dit jaar ook de website www.uitcheckgemist.nl gelanceerd, waardoor het gemakkelijker wordt om geld terug te vragen bij een vergeten uitcheck. Deze website is in november 2015 door 51.000 mensen bezocht. Van mei tot en met november zijn er 53.000 succesvolle restituties gedaan. Dit kwam ook in het NOVB op tafel. Ook stipte het NOVB dit jaar het bedrag van 2,50 euro aan dat reizigers moeten betalen om saldo van hun OV-chipkaart terug te krijgen. “Minister Schultz van Infrastructuur en Milieu deelde recent mee dat dit bedrag vanaf 1 januari nog maar 1 euro is”, aldus Janse de Jonge.

Werkagenda

Niet alle plannen die dit jaar in de werkagenda van het NOVB stonden, zijn realiteit geworden. Uit een onderzoek naar een automatische check-out bij de overstap tussen vervoerders bleek dat de baten niet op zouden wegen tegen de benodigde inspanningen en bijbehorende implicaties. Uiteindelijk hebben alle partijen in het NOVB gezamenlijk besloten om niet verder te gaan met de proef. Volgens Janse de Jonge is het vooral belangrijk dat de directeuren in het NOVB dergelijke plannen en pilots tegen elkaar kunnen afwegen.

“Omdat alle vervoerders en overheden samen in het NOVB zitten, kunnen we de discussie vanaf het begin voeren. Over allerlei onderdelen kunnen we ons afvragen: kan het niet simpeler? Wat zijn de alternatieven?” Volgens Janse de Jonge is de sfeer in het directeurenoverleg nu dusdanig dat elk probleem aangekaart kan worden en dat het overleg voor alle betrokkenen vaak bevredigend is.

Ook zijn bepaalde projecten vertraagd. Een voorbeeld daarvan is de pilot op de Valleilijn. Eigenlijk zou in 2015 al een pilot van start gaan waarbij reizigers op deze lijn – waar zowel Connexxion als NS rijden – slechts één keer hoeven in- en uit te checken, ook als ze overstappen naar een andere vervoerder. Die pilot begint nu in 2016 en het NOVB verwacht dat er door die pilot minder vergissingen worden gemaakt tijdens het in- of uitchecken.

Toekomstplannen

Het NOVB wil het komende jaar de aanschafprijs van de OV-chipkaart en de complexiteit van het aanvraagproces aan de orde stellen. Zo zal het ook voor toeristen gemakkelijker worden om een OV-chipkaart aan te schaffen. Daarvoor kijkt het NOVB bijvoorbeeld naar de Oyster Card in Engeland. Normaal gesproken is dit overigens andersom en komen buitenlandse vervoerders in Nederland kijken. “Natuurlijk kijken wij naar het buitenland, maar eigenlijk lopen wij in Nederland voorop. Onze OV-chipkaart is te gebruiken in het hele OV.”

Het NOVB wil ervoor zorgen dat reizigers makkelijker in- en uit zullen checken, bijvoorbeeld door de vindbaarheid van in- en uitcheckpalen te verbeteren. Het NOVB zal zich ook het komende jaar gaan richten op het verminderen van het aantal incomplete transacties. Dit ligt nu op ongeveer 1,4 procent van alle ritten. Het NOVB wil bewerkstelligen dat dit percentage zakt tot onder de 1 procent en zal aanvullende maatregelen blijven stimuleren zolang dit niet gebeurd is. In 2016 wordt er opnieuw gemonitord.

Data

Tevens wil Janse de Jonge een landelijke database creëren met daarin alle OV-abonnementen, zodat de reiziger geholpen wordt bij het kiezen van een product op basis van zijn of haar reiswensen. Daarvoor moeten alle vervoerders wel eerst hun data helemaal op orde brengen.

Dit is echter minder gemakkelijk dan het klinkt. Ten eerste mag het onderling uitwisselen van data niet zomaar, want het College Bescherming Persoonsgegevens heeft daarvoor strenge normen. Bovendien wordt deze uitwisseling van data ook bekeken door de ACM, welke er op toe ziet dat bedrijven eerlijk concurreren en daarmee consumentenbelangen beschermt. “Door het delen van dergelijke informatie kan de markt worden verstoord.” Dit is een van de uitdagingen waar het NOVB het komende jaar mee aan de slag gaat.

Inge Jacobs

Auteur: Inge Jacobs

Inge Jacobs is vaste redacteur voor OVPro en voor Zelfrijdendvervoer.nl, het vakblad over autonome voertuigen

1 reactie op “NOVB: creëren landelijke database wordt uitdaging van 2016”

openOV|22.12.15|11:21

Wederom worden hier twee zaken door elkaar gehaald. De database die moet worden aangelegd gaat over de fundatie voor het Beslissings Ondersteunend Systeem voor Abonnementen (BOS). Het privacy aspect waarover wordt geschreven gaat over het delen van OV-chipkaart transacties. Het CBP heeft helemaal niets te maken met tarieven en abonnementen. Ook heeft ACM er niets mee te maken de abonnement informatie is al voor iedereen op te vragen, maar niet (eenvoudig) te vergelijken.

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.