Ingang, metro, Stationsplein, Noord/Zuidlijn, Amsterdam

Public Transport Lab wil actuele vraagstukken in OV oplossen

De wetenschap kan een belangrijke bijdrage leveren aan de OV-sector door onderzoek te doen dat in de praktijk door vervoerders en aanbestedende overheden gebruikt kan worden. Dit gebeurt tot nog toe relatief beperkt. Op de TU Delft gaat assistant professor openbaar vervoer Niels van Oort daarom het Smart Public Transport Lab opzetten. “Wij verrichten onderzoek op hoog wetenschappelijk niveau, met een duidelijke toepassing in de industrie.” Het eerste project is een onderzoek naar de gevolgen van de Noord/Zuidlijn. 

De afdeling Transport & Planning van de TU Delft draait mee op wereldniveau als het gaat om mobiliteitsonderzoek. Enkele jaren terug viel het Van Oort op dat er echter weinig aandacht was voor het OV. Inmiddels staat er een stevige basis met een groep onderzoekers, maar samenwerking met de praktijk vindt vooral nog ad hoc plaats. Dit terwijl er wel structureel behoefte is aan nieuwe kennis en jong talent. In het Delftse lab gaat Van Oort structurele partnerships afsluiten met bijvoorbeeld vervoerders, overheden en consultants. Van Oort en enkele jongere onderzoekers zullen hun kennis over het OV delen op het OV Debat // Aanbesteden op 28 november.

Data

Dit Public Transport Lab, dat Van Oort opzet met collega Oded Cats, heeft als doel om onderzoek te doen waardoor de reiziger beter vervoer krijgt, steden en regio’s duurzamer en leefbaarder worden en de vervoerder het OV efficiënter kan uitvoeren. Daarbij gesteund door (nieuwe) databronnen, zoals de data van de OV-chipkaart en data van GPS-signalen. “We willen het OV begrijpen. Hoe werkt het precies en waarom”, legt Van Oort uit.

Hij noemt Mobility as a Service (MaaS) als voorbeeld. “Wij gaan onderzoeken hoe reizigers dit gaan gebruiken, onder andere in Amsterdam. Eerste inzichten laten zien dat MaaS met name gebruikt zal worden door bestaande OV-reizigers en het is maar de vraag of MaaS dan de maatschappelijke doelen omtrent ruimte en milieu realiseert. Maar of dat erg is, dat is aan de beleidsmakers.”

Noord/Zuidlijn

Het eerste project is al binnen. Het Lab gaat in opdracht van de gemeente Amsterdam en in nauwe samenwerking met de vervoerregio en GVB de Noord/Zuidlijn monitoren. Daarvoor wordt wetenschappelijk samengewerkt met de Vrije Universiteit, de Universiteit van Amsterdam en het Centrum voor Wiskunde en Informatica. Samen onderzoeken zij de gevolgen van de Noord/Zuidlijn op Amsterdam in de breedte. Van Oort: “We krijgen de unieke kans om in een ‘living lab’ te onderzoeken hoe mensen zich gedragen bij verandering.”

In dit project wordt ook bekeken wat de economische gevolgen zijn van deze metrolijn, maar het Public Transport Lab zal zich met name bezighouden met de reizigers en de stromen in de stad. Wat zijn de effecten als mensen vaker moeten overstappen? En zal de komst van de Noord/Zuidlijn inderdaad betekenen dat meer mensen minder uit de trein stappen op Amsterdam Centraal?

Kwartiermaker

Het Smart Public Transport Lab wordt het komende jaar verder vormgegeven. Van Oort fungeert nu als kwartiermaker, die zich de komende tijd richt op het sluiten van partnerships en het opstarten van projecten waar de wetenschap een belangrijke bijdrage aan de praktijk levert. Daarbij verwacht hij ook van de industrie te horen wat zij nodig hebben. “We vragen om duidelijke uitdagingen van de markt”, aldus Van Oort.

Hij denkt zelf dat er nog wel een versnelling kan worden gegeven aan de gewenste verruiming van de OV-sector. Dan gaat het bijvoorbeeld over de mogelijkheden met MaaS, autonoom vervoer, lightrail en de mogelijkheden voor fiets en OV. “Vanuit de praktijk is er veel behoefte aan high level wetenschappelijk onderzoek. Met dit nieuwe lab kunnen we OV-kennishiaten opvullen en direct toepassen. Bovendien houden studenten en onderzoekers zich zo bezig met actuele vraagstukken in het OV, wat naast toepasbare kennis ook de broodnodige goed opgeleide, jonge mensen oplevert voor de sector.”

MaaS, autonoom vervoer en lightrail zijn nieuwe vormen van vervoer, wat van vervoerders en aanbestedende overheden vereist dat zij hier in hun concessies mee omgaan. Schrijf je in voor het OV Debat en leer hier alles over, 28 november in de Jaarbeurs Utrecht. 

Auteur: Inge Jacobs

Inge Jacobs is vaste redacteur voor OVPro en voor Zelfrijdendvervoer.nl, het vakblad over autonome voertuigen

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.