Blinde man met stok en geleidehond. FotoïStock / Light Field Studios
interview

‘Stationsgebied probleem voor blinden en slechtzienden’

Projectleider Ton van Weerdenburg van de Oogvereniging zegt het luid en duidelijk. “Op de stations hebben NS en ProRail het prima voor elkaar, maar als blinden en slechtzienden de deur van het station uitlopen, beginnen de problemen. Gemeenten geven geen enkele prioriteit aan het ontwikkelen van stationsgebieden voor gehandicapten.”

Bij de Oogvereniging is er groeiende irritatie over het verschil in tempo van ProRail en NS enerzijds en gemeenten anderzijds als het gaat om visueel gehandicapten. Op de stations zijn er duidelijke geleidelijnen en de Oogvereniging praat met ProRail over een digitaal navigatiesysteem. Letterlijk tot de uitgang van het station werkt het allemaal perfect. Daarna beginnen de problemen, aldus Van Weerdenburg.

“Wie met de trein reist, vindt sinds enige tijd op elk Nederlands station dezelfde geleidelijnen die eenduidig en logisch zijn toegepast. Iemand kan met de NS-geleidelijnentool thuis alvast zoeken hoe de geleidelijnen lopen op de stations waar hij of zij gaat reizen. Daarnaast zijn bij trappen en liften voelbare bordjes aangebracht en zijn er nog meer aanpassingen om de weg op het station te vinden. Hiermee kunnen reizigers met een visuele beperking hun weg vinden op ieder station, ook als ze er nog niet eerder geweest zijn. Voor de verdere reis is het bijvoorbeeld voor een blinde reiziger van belang dat de geleidelijnen van het station aansluiten op lijnen in de stationsomgeving en dat deze volgens dezelfde voorspelbare en eenduidige systematiek zijn aangelegd zoals op het station.”

Lange lijst van klachten

Buiten de stationshal is er voor visueel gehandicapten echte een hele andere wereld die letterlijk niet aansluit op de stations. Bij de Oogvereniging heeft men een lange lijst van klachten. Die gaan over veiligheid, vindbaarheid, voorspelbaarheid, logica en zelfredzaamheid in de jungle van vervoersstromen. Dat betreft obstakelvrije looproutes, maar ook goed leesbare borden (lettertype, lettergrootte, contrast) en toegang tot reisinformatie.
Van Weerdenburg: ”Hier heeft iedereen baat bij, ook ouderen die minder mobiel zijn of mensen met een buggy. Alleen gaan de gesprekken met de gemeenten hierover heel moeizaam. Men lijkt de problemen totaal niet te onderkennen. Er zijn positieve uitzonderingen, maar eigenlijk lopen we in heel Nederland tegen dezelfde blokkades op.”

Inspiratie uit Siena

In Nijmegen heeft de Oogvereniging als pilot en om te laten zien wat mogelijk is door een stedenbouwkundige en een landschapsontwerper een ideaal stationsgebied laten ontwerpen. De inspiratie kwam uit het Italiaanse Siena en meer in het bijzonder het schitterende schelpvormige plein in het centrum van de stad. De wereldberoemde monumentale toren van Siena is in het plan van de Oogvereniging de blikvanger. “Dat verdiepte Stationsplein kan een aantrekkelijke plek worden, met aan de randen één bouwlaag winkels, horeca en voorzieningen, echt als het visitekaartje voor de stad.” Jeroen van Dijk van de Oogvereniging Nijmegen gaf de aanzet tot dit plan en zijn inzet was om vooral de karakteristieke hoogteverschillen van het station in Nijmegen goed te gebruiken.

Op dit moment studeert de gemeente Nijmegen op de plannen voor een nieuw station en Stationsplein. Volgens de Oogvereniging is langer wachten geen optie. Daarvoor is het probleem te groot. ‘”Het kan nog wel tien jaar duren voordat dat allemaal gerealiseerd is. Wij pleiten voor een snelle, tijdelijke aanpak. Een stoplicht met een tikker, dat is voor nu gewoon dé oplossing.” De belangenvereniging voor blinden en slechtzienden krijgt bijval van PvdA, Stadspartij Nijmegen, CDA en Partij voor de Dieren blijkt uit onderzoek van de regionale krant De Gelderlander.

Groep reizigers wordt uitgesloten

Volgens de Nijmeegse politiek is de veiligheid van de visueel gehandicapten rond het station van Nijmegen en veel andere steden direct in gevaar. “Het is voor deze groep ondoenlijk om op een rustige en veilige manier over te steken om hun weg naar het station en de bussen te vervolgen. Een rolstoelgebruiker kan niet over de struiken heen kijken om te zien of er een bus aankomt, een visueel beperkte kan niet oversteken zonder te zwaaien met zijn stok in de hoop dat de buschauffeur hem ziet”, schrijft PvdA-raadslid Charlotte Brand in De Gelderlander namens de vier partijen die de actie van de Oogvereniging steunen. “Dit betekent dat er van de 45.000 reizigers per dag een groep wordt uitgesloten om met een veilig gevoel deel te nemen aan het normale dagelijkse verkeer. Dat is onzes inziens niet toelaatbaar in een stad waar we gaan voor veiligheid en inclusiviteit.”

Tom van Weerdenburg: “De problemen zoals in Nijmegen spelen in heel Nederland. Het is overal hetzelfde beeld. Op het station is alles prima geregeld en daarbuiten begint voor visueel en ook fysiek gehandicapten de jungle.”

U las zojuist één van de gratis premium artikelen

Onbeperkt lezen? Maak gebruik van de exclusieve aanbieding

Bekijk de aanbieding

Auteur: Jaap Stalenburg

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.