Veolia, trein, Limburg

Stations blijven in handen van van NS en ProRail

De treinstations in Nederland blijven in handen van NS en ProRail. Dat heeft staatssecretaris Wilma Mansveld van Infrastructuur en Milieu gemeld aan de Tweede Kamer. Zij liet onderzoeken wat de gevolgen zijn als de stations worden ondergebracht bij regionale overheden, commerciële partijen, alleen bij ProRail of in een nieuwe joint venture tussen ProRail en NS. Zij deed dat in het kader van de Lange Termijn Spooragenda (LTSA).

Uit het onderzoek blijkt dat de verkoop van de stations tientallen miljoenen euro’s gaat kosten. Daarnaast kan het effect op de kasstroom en de balans van NS Groep oplopen tot honderden miljoenen euro’s, zo concludeert Ecorys dat het onderzoek voor het ministerie uitvoerde. Op basis van de conclusies van het onderzoeksbureau zegt Mansveld geen aanleiding te zien om nu over te gaan tot een wijziging in de positie van partijen op stations.

Eigenaarschap

Ecorys deed onderzoek naar verschillende eigenaarsmodellen. Het model waarbij het eigenaarschap wordt aangepast op basis van de dan geldende vervoersconcessie, scoort in het onderzoek laag op het ‘criterium toekomstbestendig’. “Afhankelijk van de mate waarin veranderingen in vervoersconcessies plaatsvinden kan dit betekenen dat de eigendoms- en beheersverhoudingen op individuele stations vaker moeten worden veranderd dan bij andere door ons onderzochte modellen”, zo valt te lezen in het rapport. Dit zou de uniformiteit van de stations kunnen verminderen wat volgens de onderzoekers een negatief effect kan hebben op de reisbeleving van de reiziger.

Het instellen van concessies om stations te beheren en commercieel te exploiteren kan nieuwe private partijen aantrekken naar de spoorsector en kan op onderdelen positief werken. Maar er zijn volgens de onderzoekers ook potentiële nadelen aan verbonden. Zo zouden commerciële partijen geen prikkel hebben om rendabele voorzieningen op peil te houden zoals wachtruimtes en toiletten. Daarnaast zal het voor de overheid moeilijker zijn om nog langer op publieke belangen te sturen.

Lange Termijn Spooragenda

Mansveld wijst er in haar brief aan de Kamer op dat in de uitwerking van de Lange Termijn Spooragenda staat dat NS en ProRail intensiever gaan samenwerken bij het beheer en de ontwikkeling van stations. Zij dienen daarbij de kwaliteit van de stations te verbeteren en te zorgen voor eerlijke toegang voor alle vervoerders.

Federatie Mobiliteitsbedrijven Nederland (FMN) zegt in een reactie dat de voordelen die NS heeft vanuit haar machtspositie op stations en bijvoorbeeld de aanbesteding in Limburg in het onderzoek onvoldoende zijn bekeken. Volgens de private vervoerders zijn de nadelen van kruissubsidiëring onvoldoende belicht en worden de nadelen van afsplitsing te groot voorgesteld.

Treinstations

Nederland telt 410 treinstations. Daarvan rijden er op 125 stations alleen regionale vervoerders en zijn er 27 samenloopstations, waar NS en een regionale vervoerder allebei stoppen. Het eigendom van stations is in 1995 verdeeld over ProRail (en haar voorgangers) en NS Stations (een honderd procent dochter van NS Groep). ProRail is eigenaar van de railverkeers- en vervoersinfrastructuur en NS is eigenaar van de stationsgebouwen.

Auteur: Marieke van Gompel

Marieke van Gompel is redacteur van OVPro en hoofdredacteur van de online vakbladen van ProMedia Group.

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.