Abellio, trein

NS schorst Abellio-bestuurders wegens fraude bij OV-concessie Limburg

Twee bestuurders van Qbuzz/Abellio zijn op non-actief gesteld vanwege ernstige onregelmatigheden bij de aanbesteding van de OV-concessie in Limburg. Deze medewerkers hebben vertrouwelijke informatie ontvangen van een ex-medewerker van Veolia Transport Nederland. NS heeft de Provincie Limburg op de hoogte gesteld van de onregelmatigheden en daarbij aangegeven de gevolgen te zullen aanvaarden. “Een eventueel besluit van de Provincie Limburg om Abellio Limburg uit te sluiten van de aanbesteding zal door NS volledig worden gerespecteerd”, meldt de NS.

NS onderzoekt ook nadere disciplinaire maatregelen tegen een aantal medewerkers die eveneens betrokken zijn. De voormalige algemeen directeur van Qbuzz, waarvan recent afscheid is genomen, had sinds 1 februari 2015 een adviescontract dat per direct wordt ontbonden. Het arbeidscontract met de ex-medewerker van Veolia, die per 1 mei 2015 in dienst zou treden bij Qbuzz, wordt eveneens ontbonden.

Het ontvangen van vertrouwelijke informatie van de ex-medewerker van Veolia vond plaats in het kader van de openbare aanbesteding van de provincie Limburg voor het openbaar vervoer in de provincie Limburg voor de periode 2016-2031. Op 10 maart 2015 is de concessie gegund aan Abellio Limburg, de entiteit die hiervoor is opgericht.

Concurrentiebeding

Uit het onderzoek komt ook naar voren dat Qbuzz de voormalige werknemer van Veolia, die nog gebonden was aan een concurrentiebeding, via een tussenpersoon heeft ingehuurd. De Veolia-medewerker is omstreeks begin februari 2014 door Qbuzz in het bezit gesteld – overigens onder een andere naam – van een telefoon en een emailaccount bij Qbuzz, dus nog voor de datum van 1 mei 2014 waarop hij ontslag nam bij Veolia. Zowel voor als na zijn ontslag bij Veolia heeft de betrokken medewerker informatie over Veolia gedeeld met het biedingsteam van Qbuzz. Deze informatiedeling vond plaats zowel op eigen initiatief als op verzoek.

Uit het onderzoek is voorts gebleken dat de medewerker feitelijk deel uitmaakte van het biedingsteam van Qbuzz. Zo nam hij deel aan de tendersessies van het biedingsteam, schreef mee aan de offerte voor de bieding en nam deel aan workshops.

Aanbesteding

NS is geschokt door de uitkomsten van het onderzoek en noemt de onregelmatigheden “volstrekt onaanvaardbaar, verwerpelijk en tegenstrijdig aan de cultuur waar NS voor staat”. De NS betreurt de gang van zaken bij deze dochteronderneming en biedt excuses aan, in het bijzonder aan de Provincie Limburg en Veolia.

In het onderzoek wordt duidelijk dat de ex-medewerker van Veolia feitelijk onderdeel uitmaakte van het biedingsteam van Abellio Limburg en dat zijn informatie daar is gedeeld. Niet is vastgesteld dat de verstrekte informatie ook daadwerkelijk van invloed is geweest op de inschrijving van Abellio Limburg op de aanbesteding, hoewel NS die constatering in het licht van de ernst van de zaak minder van belang vindt.

Concessie

Uit het onderzoek blijkt dat de CEO van NS was geïnformeerd over het voornemen om de ex- medewerker van Veolia in dienst te nemen, mocht Abellio Limburg de concessie winnen. Hij had evenwel geen kennis van de geconstateerde onregelmatigheden.

NS constateert dat Qbuzz op het vlak van cultuur en compliance niet adequaat was ingebed in de NS organisatie. Ook voor direct betrokkenen binnen NS had er aanleiding moeten zijn om scherper op te letten, concludeert NS. NS initieert een veelomvattende analyse naar de effectiviteit van de bestaande interne procedures, risicobeheersing, compliance en controls bij NS en al haar dochterondernemingen.

Onderzoek

De analyse omvat het functioneren van klokkenluidersregelingen, de werving, toetsing en beoordeling van personeel, en de waarden en professioneel kritische houding verankerd in de organisatiecultuur. Een externe partij zal de analyse toetsen, waarna nadere maatregelen worden genomen ter versterking van compliance, procedures en interne controles.

NS stuitte naar aanleiding van een intern compliance onderzoek op enkele e-mails van medewerkers van Qbuzz die aanleiding gaven tot nader onderzoek naar de gang van zaken bij de bieding van het openbaar vervoer in de Provincie Limburg. Het onderzoek wordt uitgevoerd door externe advocaten van De Brauw Blackstone Westbroek en forensische experts van Alvarez & Marsal.

Onregelmatigheden

Hoewel er op dit moment geen aanwijzingen zijn dat ook onregelmatigheden hebben plaatsgevonden bij andere biedingen, zal NS daar toch nader onderzoek naar laten doen om het zekere voor het onzekere te nemen. De drie betrokken Qbuzz/Abellio Nederland bestuurders hebben, na aanvankelijke verklaringen, aangegeven geen verdere medewerking aan het onderzoek te verlenen. De Brauw heeft hen gevraagd om informatie die zij eventueel nog niet hebben gedeeld, te verstrekken, in het belang van het onderzoek.

Het rapport met de bevindingen tot nu toe staat op de website van NS en is verstrekt aan de Provincie Limburg en de ministeries van Financiën en Infrastructuur & Milieu. Ook Veolia en Arriva zijn geïnformeerd. Tevens heeft NS melding gemaakt van de bevindingen bij het Openbaar Ministerie en de Autoriteit Consument en Markt en volledige medewerking toegezegd.

Interne regels

Minister Jeroen van Dijsselbloem noemt de onregelmatigheden bij Qbuzz/Abellio “volstrekt onacceptabel”. Het onderzoek schetst volgens hem “een onthutsend beeld van de cultuur, het beoordelingsvermogen en de integriteit van de betrokken Qbuzz-bestuurders en de andere betrokken medewerkers”.

Dijsselbloem vindt dat de NS-directie adequaat heeft gereageerd door direct een onderzoek in te stellen en is positief over de openheid daarin. “Vanzelfsprekend zal ik in nauw contact blijven met NS omtrent de opzet, voortgang en de uitkomsten van de analyse naar de interne regels en hun effectiviteit en de daaruit te treffen maatregelen”, aldus de bewindsman.

Lees ook:

Auteur: Marieke van Gompel

Marieke van Gompel is redacteur van OVPro en hoofdredacteur van de online vakbladen van ProMedia Group.

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.