Minister Jeroen Dijsselbloem, Financiën

‘Schikkingen met betrokkenen aanbestedingsfraude niet te voorkomen’

“In Nederland is precies geregeld wanneer je iemand per direct en zonder ontslagvergoeding mag ontslaan. Kort samengevat moet je iemand bijna met zijn hand in de kas aantreffen, dus op heterdaad betrappen, voordat je diegene zonder recht op vergoeding mag ontslaan.” Dit zei minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën donderdag tijdens een debat. Omdat de betrokkenen bij de aanbestedingsfraude in Limburg niet op heterdaad zijn betrapt, waren schikkingen dus niet te voorkomen.

Tijdens het Tweede Kamer-debat werd Dijsselbloem ondervraagd over de hoge geldbedragen die door NS zijn uitgekeerd aan de topmannen bij NS en Abellio, die vorig jaar moesten aftreden nadat bekend werd dat ze een rol hadden gespeeld bij de aanbestedingsfraude in Limburg.  “Het is ongelofelijk wrang dat twee bestuurders die fouten hebben gemaakt en niet conform de wet hebben gehandeld, toch een ontslagvergoeding meekrijgen”, zo zei Tweede Kamerlid Wouter Koolmees van D66.

Diefstal

Vorig jaar werd al bekend dat NS-topman Timo Huges 175.000 euro meekreeg en enkele weken geleden kwam aan het licht dat ook met Hoogesteger en De Beer voor enkele tonnen geschikt is. Dijsselbloem erkende dat dit wrang was, maar meldde ook dat de landsadvocaat heeft geconstateerd dat NS geen ‘dringende redenen’ had om deze personen te ontslaan. Daarom zou NS geen andere keuze hebben gehad dan te schikken.

Zelfs als een persoon beslissingen neemt die overduidelijk schadelijk zijn voor het bedrijf, is ontslag op staande voet namelijk niet altijd mogelijk. Volgens Koolmees was de directeur van Abellio, Jeff Hoogesteger, wel degelijk op heterdaad betrapt, maar dit weerlegde de minister. “De betrokkene is niet betrapt met de hand in de kas. Er is sprake geweest van slecht beleid. Er zijn onzorgvuldige beslissingen genomen, zelfs zodanig dat het bedrijf heeft gehandeld in strijd met de wet. Dit is onzorgvuldig, maar geen diefstal.”

Beloningen

Gedurende het gehele debat bleef de minister benadrukken dat de verantwoordelijkheid voor de schikkingen bij NS zelf lag en dat het ministerie daar niets mee te maken heeft gehad. “In de loop van maanden is er overleg geweest tussen de juristen en op basis van juridisch advies heeft de NS uiteindelijk de knoop doorgehakt en gezegd: wij gaan in het geval van de ex-CEO van Abellio schikken. Daarna is het ministerie daarvan op de hoogte gesteld. Ik kan laten nagaan of er in de tussentijd informatie is geweest, maar met alle respect, het doet er niet toe. Het is echt aan de NS om dat te beoordelen en om daar een beslissing over te nemen. ”

Overigens hebben de acht personen die door de fraudezaak hun positie bij NS of Abellio moesten neerleggen, geen bonus of ‘gouden handdruk’ meegekregen. Wanneer iemand niet per direct ontslagen wordt, kan NS alleen besluiten om iemand op non-actief te stellen. In dat geval moet er loon doorbetaald worden. Ook in de zaak tegen de voormalig directeur van Abellio is er volgens Dijsselbloem de juiste procedure gevolgd. “De oud-bestuurder van Abellio is met doorbetaling van salaris en een vertrekvergoeding weggegaan. Of dat een fout is en of dat verkeerd is, ga ik hier niet beoordelen.”

Raad van Commissarissen

Wel erkende Dijsselbloem dat hij zelf een fout had gemaakt door te garanderen dat Huges geen ontslagvergoeding zou krijgen. Daarvoor bood de minister zijn excuses aan, maar hij zei ook dat hij dit letterlijk over had genomen van de Raad van Commissarissen. De voorzitter voorzitter van de Raad van Commissarissen zou namelijk een gesprek hebben gevoerd met NS-directeur Timo Huges nadat diens rol bij de aanbestedingsfraude duidelijk werd, waarna de voorzitter aan Dijsselbloem zou hebben gemeld dat Huges zelf ontslag had genomen. “Op basis van die informatie heb ik de stelling betrokken dat er dan ook geen sprake kon zijn van vertrekvergoedingen, etcetera.” Huges beweerde later echter helemaal niet zelf opgestapt te zijn en dit had tot gevolg dat Huges een flink geldbedrag kreeg.

De verantwoordelijkheid voor de fouten rondom de ontslagprocedure van Huges, ligt dan ook bij de Raad van Commissarissen. Dijsselbloem: “Achteraf had, met het oog op de zorgvuldigheid, het ontslaan van de topman nooit door één persoon moeten gebeuren. Ik denk dat het al had geholpen als dat gesprek door meerdere commissarissen was gevoerd. Ook in de Raad van Commissarissen is die conclusie natuurlijk getrokken. In het vervolg zal veel zorgvuldiger met dit type bestuursbesluiten worden omgegaan. De verantwoordelijkheid voor de wijze waarop dit is afgehandeld, ligt primair bij de oud-voorzitter van de raad van commissarissen. Hij heeft zijn verantwoordelijkheid genomen.”

Inge Jacobs

Lees ook: NS treft schikkingen met betrokkenen bij aanbestedingsfraude

Auteur: Inge Jacobs

Inge Jacobs is vaste redacteur van VerkeersNet.nl en schrijft voor verschillende andere vakbladen van ProMedia Group, waaronder OVPro.nl.

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.