Intercity Den Haag-Eindhoven, HSL

‘NS verwachtte kpi’s op HSL te kunnen halen’

NS klaagde weliswaar over de boete die het bedrijf heeft ontvangen voor de niet gehaalde prestatie-indicatoren op de HSL, maar de spoorvervoerder dacht zelf ook dat het behalen van die kpi’s mogelijk was. Dit laat demissionair staatssecretaris Sharon Dijksma van Infrastructuur en Milieu weten in een algemeen overleg met de Tweede Kamer. “Wij zijn uitgegaan van wat het bedrijf zelf zei te kunnen halen”, laat de ambtsvrouw weten. 

In april van dit jaar werd bekend dat NS een boete van 1,25 miljoen euro krijgt voor de niet gehaalde kpi’s zitplaatskans en de reizigerspunctualiteit op de HSL-Zuid. Daarbij gaat het al om de tweede strike. NS reageerde daarop met verbazing en algemeen directeur Roger van Boxtel zei dat de boete ‘rauw op het dak’ viel, omdat NS al druk bezig was met het verbeterplan. Bovendien zei de vervoerder dat een onafhankelijke review uitwees dat iedere vervoerder problemen zou hebben op die lijn,

Kamervragen

Hoewel Dijksma begrijpt dat Van Boxtel verbolgen was over de boete, vindt ze de boete niet onterecht. “Ik heb die normen niet in mijn eentje bedacht, maar gebaseerd op voorstellen van NS. Als een bedrijf zegt deze prestaties te kunnen behalen, dan verwacht ik ook dat ze dat gecheckt heeft”, stelt ze. “NS heeft zich dus niet aan de afspraak gehouden en daarom kon ik niet anders dan die boete uit te delen.”

Ze erkent dat ze flinke druk op de NS heeft gezet, maar dat past volgens haar bij het Nederlandse systeem en bij de afspraken die zijn gemaakt in het Vierde Spoorpakket. “Als je je prestaties niet nakomt, dan volgt er bijvoorbeeld een boete. Ik kan doen alsof ik het gezien heb of zeggen dat er verzachtende omstandigheden zijn, of ik kan constateren dat de afspraken niet zijn nagekomen. Dan zijn dit de gevolgen.”

Redelijke afspraken

Door Tweede Kamerlid Suzanne Kröger van GroenLinks werd tijdens het overleg vraagtekens geplaatst bij deze afspraken, omdat er veel vertragingen en verstoringen veroorzaakt worden door infrastructurele problemen op de lijn. Maar de staatssecretaris blijft het belangrijk vinden om de afspraken te volgen. “Ons beeld is dat tweederde van de vertragingen op de HSL beïnvloedbaar is door NS.” Dan gaat het bijvoorbeeld om het materieel of voldoende opgeleid personeel.

Het restant van de verstoringen, ligt aan externe oorzaken. Dijksma: “Ik zeg echt niet dat alles soepel loopt op de HSL, maar het ligt niet allemaal aan de lijn. Een deel van de verantwoordelijkheid ligt bij het bedrijf zelf.” Daarom is het zo belangrijk dat NS verbeteringen laat zien op de HSL en ze erkent het verbeterpakket begint ondertussen effecten te tonen. “Maar gelet op wat er eerder is afgesproken en de maatschappelijke druk op deze lijn, had ik het idee dat ik niet anders kon.”

Gebruik geld boete

De staatssecretaris benadrukt dat ze niet graag boetes uitdeelt, maar dat dit een onderdeel is van de concessiesystematiek in Nederland. “Boetes uitdelen vind ik eigenlijk verlies lijden”, vertelt ze. “Dan ben je namelijk al te laat. Je moet eigenlijk voorkomen dat er iets aan de orde is waarvoor je dit middel in moet zetten. Maar als je het doet en je maakt duidelijk waarom, dan is het een signaal dat er iets verkeerd gaat.”

Ze hamert erop dat het altijd van belang dat een boete uiteindelijk iets positiefs moet betekenen voor reizigers. “We krijgen wel eens te horen dat dit een vestzal-broekzak-verhaal zou zijn. Daarom vind ik dat de boetes specifiek ingezet moeten worden ten gunste van de reiziger die de problemen meemaakt. We kijken hoe we een echt gebaar kunnen maken richting de reizigers die het betreft.” Ze wilde nog niet kwijt op welke manier dit gebaar gemaakt zal worden.

Auteur: Inge Jacobs

Inge Jacobs is vaste redacteur van VerkeersNet.nl en schrijft voor verschillende andere vakbladen van ProMedia Group, waaronder OVPro.nl.

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.