Elektrische stadsbus VDL voor station Amsterdam Amstel. Foto: VDL
Efficiënter

Onderzoek: elektrische bussen kunnen nóg beter zijn voor klimaat

Elektrische stadsbus VDL voor station Amsterdam Amstel. Foto: VDL

Camiel Beckers onderzocht in zijn proefschrift aan de TU Eindhoven modellen om energieverbruik van elektrische bussen beter in kaart te brengen. Het doel: beter voorspellen hoeveel energie er nog in de accu zit. Op die manier kunnen bussen efficiënter ingepland worden en wordt minder energie verspild.

Inmiddels rijdt in ons land zo’n tachtig procent van de bussen elektrisch. Volgens Camiel Beckers gaat veel energie verloren bij de inzet van elektrische bussen. Een busmaatschappij plant vaak maanden van tevoren de busritten in. In die planning berekenen ze hoeveel een bus kan rijden, en nemen dit met een marge. Als je beter kan voorspellen hoelang een bus op een bepaalde accu kan rijden, dan kan een busmaatschappij minder bussen inzetten. Of in ieder geval minder energie verspillen. Goed voor het klimaat en voor de portemonnee.

Hoe ver een elektrische bus kan rijden hangt af van de capaciteit van de batterij en het energieverbruik van het voertuig. Elektrische bussen hebben over het algemeen een kleine range dan de meer vervuilende dieselbussen. Ook hangt het bereik af van omstandigheden zoals het weer en het verkeer.

“Dat is niet alleen lastig voor de individuele chauffeur, omdat hij of zij niet weet hoelang de bus nog kan rijden, ook de mensen die de planning maken, vinden dat vervelend. Zij moeten voor de zekerheid vaak meer bussen klaarzetten dan er in praktijk nodig zijn, wat natuurlijk niet efficiënt is”, laat Beckers weten op de website van TU Eindhoven.

Bochten kosten energie

Beckers heeft daarom in zijn proefschrift een tool ontwikkeld om nauwkeurig het energieverbruik te voorspellen. “Mijn tool houdt niet alleen rekening met route-informatie, zoals de toegestane maximumsnelheid, maar ook met actuele weersgegevens en de helling van de weg.”

Deze voorspellingen zijn vooral berust op natuurkundige modellen die de voertuigdynamica van de bussen stimuleren. Bijvoorbeeld de rolweerstand van de wielen, de luchtweerstand en de verliezen die optreden bij de aandrijving van de wielen. “Deze modellen hebben we vervolgens verrijkt met actuele gegevens over het weer en informatie over de route, zoals de locatie van de stoplichten”, zegt Beckers.

Het model van Beckers is uitvoerig getest op de elektrische stadsbussen in Eindhoven van VDL. “Daaruit bleek dat onder andere het nemen van bochten flink wat energie kost, tot wel vijf procent van het verbruik van de aandrijflijn. Dat komt omdat de banden dan extra slippen. Ook bleek dat de ophanging van bussen tijdens het rijden over oneffen wegdek extra energie verbruikt. Dat kost bij ruwe wegen tot wel 13 procent van het gemiddelde energieverbruik in stadsbussen.”

Meer data

Het model van Becker wordt steeds slimmer naarmate het meer data registreert. Daarmee uiteindelijk wist de onderzoeker uiteindelijk met een foutmarge van tien procent te voorspellen hoeveel energie een bus op een route verbruikt. “Hieruit kan je, in combinatie met bestaande accumodellen, vervolgens ook het precieze rijbereik voorspellen.”

Beckers hoop dat zijn modellen van pas komen bij de planning van elektrische bussen. “Nu is het nog zo dat bussen al maanden van tevoren worden ingepland, wat niet altijd efficiënt is. In de toekomst kan dat veel later, een week van tevoren bijvoorbeeld, of zelfs een dag vantevoren. Dat heeft natuurlijk allerlei voordelen zoals efficiëntie en flexibiliteit.”

Lees ook:

U las zojuist één van de gratis premium artikelen

Onbeperkt lezen? Maak gebruik van de exclusieve jaaraanbieding: € 7,50 i.p.v. € 10,50. 

Bekijk de aanbieding

Auteur: Sander van Vliet

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.