Arts, dokter, ziekenhuis. Foto: iStock / Sarinyapinggam

Massale rituitval OV blijft uit door collegialiteit en flexibiliteit

Vervoerders weten zich voorlopig staande te houden ondanks de krapte op de arbeidsmarkt en het oplopende ziekteverzuim. Zo nu en dan moet wel een flinke puzzel worden gelegd, maar rituitval op grote schaal blijft uit. Collegialiteit en flexibiliteit zorgen ervoor dat de dienstregeling intact blijft, blijkt uit een rondgang langs vervoerders.

Het ziekteverzuim in de OV-sector ligt landelijk inmiddels tussen de 8 en 10 procent. In het najaar is er altijd al sprake van meer ziekmeldingen en daar komt nu corona bovenop. In tegenstelling tot kantoorpersoneel kan een buschauffeur met keelpijn of een besmet gezinslid niet vanuit huis doorwerken. En dan wordt ook nog eens een explosief griepseizoen verwacht door het RIVM. “Maar het is niet zo dat dit op grote schaal leidt tot heel veel rituitval. Vervoerders weten de eindjes goed aan elkaar te knopen”, zegt woordvoerder Nikkie Smit namens branchevereniging OV-NL.

Vervoerders staan niet te trappelen om tussentijds hun ziekteverzuim te rapporteren. HTM vormt een van de uitzonderingen en laat weten dat het gemiddelde tot en met oktober 2021 op 7,7 procent ligt en daarmee niet hoger is dan de afgelopen jaren. Desondanks komt het voor dat ziekmeldingen leiden tot rituitval, wat onder meer wordt proberen te voorkomen met de inzet van de genoemde combifuncties.

Flexibel personeel

Arriva ziet met name uitdagingen door de sterk schommelende reizigersaantallen. Op sommige momenten is het daardoor afgelopen maanden een flinke puzzel gebleken om de dienstregeling in te vullen. Vooralsnog met succes, wat ook het geval is bij Transdev. Daar vormen collegialiteit en flexibiliteit op dit moment de oplossing. “Buschauffeurs weten ook dat als ze nu drie diensten overnemen, ze eerder vrij krijgen als het straks lekker weer is.”

In Amsterdam heeft GVB – waar het ziekteverzuim in het hele bedrijf rond de 8 procent ligt – incidenteel te maken met dreigende krapte door ziekmeldingen. “Maar dat weten we in te vullen door collega’s die extra willen bijspringen. Vanwege corona nemen we voorzorgsmaatregelen bij bijvoorbeeld de verkeersleiding. De verkeersleiders werken in twee groepen en op twee aparte locaties.” Bij Keolis worden gaten vaak eveneens gedicht door flexibel personeel dat extra rijdt, al heeft de vervoerder door het hogere verzuim in enkele gevallen al wel ritten moeten laten uitvallen.

Het ziekteverzuim bij NS wordt “over het algemeen” goed opgevangen zonder dat dit directe impact heeft gehad op reizigers. Het treinverkeer werd op sommige plekken eerder deze maand wel meerdere keren stilgelegd vanwege personeelstekort bij treinverkeersleiders bij ProRail. Dat is inmiddels zo groot geworden, dat het voor de spoorbeheerder soms lastig is om hen bij een ziekmelding te vervangen. Bij de Rotterdamse vervoerder RET was ziekteverzuim onder monteurs na afgelopen zomer nog een van de drie redenen waardoor een metrolijn tijdelijk werd geschrapt.

Jonge chauffeurs opleiden

De OV-sector vormt geen uitzondering als het gaat om krapte op de arbeidsmarkt, die in het derde kwartaal landelijk tot recordhoogte steeg. Een hoog openstaand aantal vacatures hoeft volgens Transdev echter niet vanzelfsprekend te wijzen op een personeelstekort. “We zijn een branche waarin chauffeurs een relatief hoge gemiddelde leeftijd hebben. Dat maakt automatisch dat er relatief veel mensen in een bepaalde periode met pensioen gaan.” Dat brengt in de huidige tijd bovendien de uitdaging met zich mee dat er sprake is van meer personeel dat wacht op uitgestelde zorg.

In het kader van leeftijdsopbouw van het personeelsbestand besteedt Arriva momenteel veel aandacht aan het promoten van het vak van chauffeur bij jonge mensen. “We voeren campagnes waarbij we aangeven dat het een goedbetaalde baan is, waarvoor Arriva de opleiding betaalt.” Bij Keolis start begin december “een volle klas potentiële treinmachinisten” aan hun opleiding.

Transdev is eveneens aan het werven en opleiden, wat door corona noodgedwongen op een lager pitje kwam te staan. Dat kwam omdat de beschikbaarheidsvergoeding steeds met slechts een paar maanden werd verlengd. Halverwege dit jaar werd echter perspectief geboden, waardoor de vervoerder weer op wat langere termijn zicht had op het toekomstige voorzieningenniveau en dus hoeveel personeel nodig is. “Je gaat niet mensen werven en acht weken opleiden om na twee weken te zeggen: je kan weer vertrekken.”

Combifuncties in Den Haag

Desondanks gaat dat werven niet vanzelf. Zo heeft de Amsterdamse stadsvervoerder GVB dan wel niet te kampen met personeelstekort, maar het aantrekken van personeel is zeker “niet eenvoudig”. Bij spoorvervoerder NS is de invulling van vacatures in de operatie, retail, IT en techniek de grootste uitdaging. Ook HTM heeft moeite met het vinden van vakbekwame monteurs. “Met name omdat railtechniek een heel specifiek vakgebied is.”

De Haagse vervoerder leidt trambestuurders, buschauffeurs, monteurs en boa-controleurs op via een eigen vakschool. Sinds een paar jaar worden combifuncties gecreëerd zodat medewerkers flexibel kunnen worden ingezet. “Zo worden trambestuurders opgeleid tot buschauffeur en omgekeerd. Of boa-controleurs die op de bus rijden, of OV-stewards die ook trambestuurder zijn.” Ook zijn er verschillende HTM’ers met een kantoorfunctie die tram en bus kunnen rijden.

Lees ook:

U las zojuist één van de gratis premium artikelen

Onbeperkt lezen? Maak gebruik van de exclusieve aanbieding

Bekijk de aanbieding

Auteur: Dylan Metselaar

Dylan Metselaar is vaste redacteur voor OVPro.nl.

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.

Massale rituitval OV blijft uit door collegialiteit en flexibiliteit | OVPro.nl
Arts, dokter, ziekenhuis. Foto: iStock / Sarinyapinggam

Massale rituitval OV blijft uit door collegialiteit en flexibiliteit

Vervoerders weten zich voorlopig staande te houden ondanks de krapte op de arbeidsmarkt en het oplopende ziekteverzuim. Zo nu en dan moet wel een flinke puzzel worden gelegd, maar rituitval op grote schaal blijft uit. Collegialiteit en flexibiliteit zorgen ervoor dat de dienstregeling intact blijft, blijkt uit een rondgang langs vervoerders.

Het ziekteverzuim in de OV-sector ligt landelijk inmiddels tussen de 8 en 10 procent. In het najaar is er altijd al sprake van meer ziekmeldingen en daar komt nu corona bovenop. In tegenstelling tot kantoorpersoneel kan een buschauffeur met keelpijn of een besmet gezinslid niet vanuit huis doorwerken. En dan wordt ook nog eens een explosief griepseizoen verwacht door het RIVM. “Maar het is niet zo dat dit op grote schaal leidt tot heel veel rituitval. Vervoerders weten de eindjes goed aan elkaar te knopen”, zegt woordvoerder Nikkie Smit namens branchevereniging OV-NL.

Vervoerders staan niet te trappelen om tussentijds hun ziekteverzuim te rapporteren. HTM vormt een van de uitzonderingen en laat weten dat het gemiddelde tot en met oktober 2021 op 7,7 procent ligt en daarmee niet hoger is dan de afgelopen jaren. Desondanks komt het voor dat ziekmeldingen leiden tot rituitval, wat onder meer wordt proberen te voorkomen met de inzet van de genoemde combifuncties.

Flexibel personeel

Arriva ziet met name uitdagingen door de sterk schommelende reizigersaantallen. Op sommige momenten is het daardoor afgelopen maanden een flinke puzzel gebleken om de dienstregeling in te vullen. Vooralsnog met succes, wat ook het geval is bij Transdev. Daar vormen collegialiteit en flexibiliteit op dit moment de oplossing. “Buschauffeurs weten ook dat als ze nu drie diensten overnemen, ze eerder vrij krijgen als het straks lekker weer is.”

In Amsterdam heeft GVB – waar het ziekteverzuim in het hele bedrijf rond de 8 procent ligt – incidenteel te maken met dreigende krapte door ziekmeldingen. “Maar dat weten we in te vullen door collega’s die extra willen bijspringen. Vanwege corona nemen we voorzorgsmaatregelen bij bijvoorbeeld de verkeersleiding. De verkeersleiders werken in twee groepen en op twee aparte locaties.” Bij Keolis worden gaten vaak eveneens gedicht door flexibel personeel dat extra rijdt, al heeft de vervoerder door het hogere verzuim in enkele gevallen al wel ritten moeten laten uitvallen.

Het ziekteverzuim bij NS wordt “over het algemeen” goed opgevangen zonder dat dit directe impact heeft gehad op reizigers. Het treinverkeer werd op sommige plekken eerder deze maand wel meerdere keren stilgelegd vanwege personeelstekort bij treinverkeersleiders bij ProRail. Dat is inmiddels zo groot geworden, dat het voor de spoorbeheerder soms lastig is om hen bij een ziekmelding te vervangen. Bij de Rotterdamse vervoerder RET was ziekteverzuim onder monteurs na afgelopen zomer nog een van de drie redenen waardoor een metrolijn tijdelijk werd geschrapt.

Jonge chauffeurs opleiden

De OV-sector vormt geen uitzondering als het gaat om krapte op de arbeidsmarkt, die in het derde kwartaal landelijk tot recordhoogte steeg. Een hoog openstaand aantal vacatures hoeft volgens Transdev echter niet vanzelfsprekend te wijzen op een personeelstekort. “We zijn een branche waarin chauffeurs een relatief hoge gemiddelde leeftijd hebben. Dat maakt automatisch dat er relatief veel mensen in een bepaalde periode met pensioen gaan.” Dat brengt in de huidige tijd bovendien de uitdaging met zich mee dat er sprake is van meer personeel dat wacht op uitgestelde zorg.

In het kader van leeftijdsopbouw van het personeelsbestand besteedt Arriva momenteel veel aandacht aan het promoten van het vak van chauffeur bij jonge mensen. “We voeren campagnes waarbij we aangeven dat het een goedbetaalde baan is, waarvoor Arriva de opleiding betaalt.” Bij Keolis start begin december “een volle klas potentiële treinmachinisten” aan hun opleiding.

Transdev is eveneens aan het werven en opleiden, wat door corona noodgedwongen op een lager pitje kwam te staan. Dat kwam omdat de beschikbaarheidsvergoeding steeds met slechts een paar maanden werd verlengd. Halverwege dit jaar werd echter perspectief geboden, waardoor de vervoerder weer op wat langere termijn zicht had op het toekomstige voorzieningenniveau en dus hoeveel personeel nodig is. “Je gaat niet mensen werven en acht weken opleiden om na twee weken te zeggen: je kan weer vertrekken.”

Combifuncties in Den Haag

Desondanks gaat dat werven niet vanzelf. Zo heeft de Amsterdamse stadsvervoerder GVB dan wel niet te kampen met personeelstekort, maar het aantrekken van personeel is zeker “niet eenvoudig”. Bij spoorvervoerder NS is de invulling van vacatures in de operatie, retail, IT en techniek de grootste uitdaging. Ook HTM heeft moeite met het vinden van vakbekwame monteurs. “Met name omdat railtechniek een heel specifiek vakgebied is.”

De Haagse vervoerder leidt trambestuurders, buschauffeurs, monteurs en boa-controleurs op via een eigen vakschool. Sinds een paar jaar worden combifuncties gecreëerd zodat medewerkers flexibel kunnen worden ingezet. “Zo worden trambestuurders opgeleid tot buschauffeur en omgekeerd. Of boa-controleurs die op de bus rijden, of OV-stewards die ook trambestuurder zijn.” Ook zijn er verschillende HTM’ers met een kantoorfunctie die tram en bus kunnen rijden.

Lees ook:

U las zojuist één van de gratis premium artikelen

Onbeperkt lezen? Maak gebruik van de exclusieve aanbieding

Bekijk de aanbieding

Auteur: Dylan Metselaar

Dylan Metselaar is vaste redacteur voor OVPro.nl.

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.