Pedro Peters

Lockdown versterkt roep om verlenging overheidssteun OV

De OV-sector hoopte rond deze tijd weer 70 tot 80 procent van het gebruikelijke aantal reizigers te vervoeren. In plaats daarvan wordt opgeroepen alleen te reizen als dat echt nodig is, terwijl in de transitieplannen is uitgegaan van herstel. De beschikbaarheidsvergoeding moet daarom worden verlengd tot eind 2021, vindt branchevereniging OV-NL. “We zitten op drijfzand, we kunnen nu niets reëels zeggen over de reizigersaantallen”, aldus voorzitter Pedro Peters.

Nederland is met ingang van dinsdag vijf weken op slot. Het kabinet neemt keiharde maatregelen om de verspreiding van het coronavirus te stoppen. Daarvoor is onder meer nodig dat bussen en trams weer net zo leeg zijn als in het voorjaar, zei premier Mark Rutte in zijn tv-toespraak. Toch is de situatie volgens Peters nu anders. “Toen was er echt een heel nadrukkelijke oproep om alleen met het OV te reizen als dat strikt noodzakelijk is. Nu ligt dat genuanceerder. De oproep is om zoveel mogelijk thuis te werken en geen onnodige reisbewegingen te maken. Ga alleen op pad als dat echt nodig is. In dat rijtje zit ook het OV.”

Geen basisdienstregeling

In het voorjaar reden alle vervoerders een basisdienstregeling. Nu zal er geen sprake zijn van een dergelijk afschaalprogramma. “De nieuwe dienstregelingen zijn al aangepast met gemiddeld 10 procent minder aanbod. We blijven rijden op dat niveau. Het kan wel zijn dat straks blijkt dat er een bus rijdt waar niemand in zit, dan kan je optimaliseren. We moeten kijken hoe het de komende dagen loopt.” Peters verwacht dat het aantal reizigers door de aangescherpte maatregelen verder daalt, maar niet zo drastisch als in maart en april. “Ik denk dat we blijven steken tussen de 30 en 40 procent.”

De verwachting voor eind 2020 is desondanks opnieuw bijgesteld en dat zorgt ervoor dat de financiële zorgen weer wat groter zijn geworden. Met vervoerders is afgesproken dat zij voor de tweede helft van 2021 werken aan een transitieplan, waarna een besluit valt over verlengde Rijksbijdrage. “Die afspraken zijn gebaseerd op de verwachtingen van een paar maanden geleden. Op basis daarvan maak je een herstelprogramma, dat in april klaar moet zijn. Daarin staat hoe je verder gaat groeien en wat er nodig is om op het oude niveau terug te komen.”

Twee keer zo weinig reizigers

Het probleem is dat in deze plannen dus is uitgegaan van herstel. “De randvoorwaarden zijn allemaal onderuit geschoffeld. We zitten niet op 70 tot 80 procent, maar op 30 tot 40 procent. De besmettingen nemen alleen maar toe. Het vaccin komt eraan, dat wisten we een paar maanden geleden nog niet, maar niemand weet in welk tempo dat zal gebeuren. Voor de zomer zal niet iedereen al ingeënt zijn.” Dat maakt het vrijwel onmogelijk om een reële inschatting te maken van de ontwikkeling van reizigersaantallen.

OV-NL pleit er daarom voor om de beschikbaarheidsvergoeding in de huidige vorm te verlengen tot eind volgend jaar. Peters: “Dan bied je stabiliteit voor de reizigers. Als je wéér een ronde moet versoberen en afschalen, is dat alleen maar ongunstig. Met verlenging houd je stabiliteit tot het einde van het jaar. Dan weten we hoe het echt zit met de lockdown, de reizigersaantallen, het aantal besmettingen, het vaccin en kunnen we een reëel herstelprogramma maken voor de periode na 2021.”

Speculeren

Nu werken aan een herstelplan betekent speculeren, aldus Peters. “Over twee maanden kan het zomaar weer heel anders zijn. Afgelopen jaar hebben we gezien hoe snel vooronderstellingen onderuit kunnen gaan. Als je iets wilt veranderen in het OV, moet je dat ruim van tevoren weten. Alles moet in overleg gebeuren. Dat is het lastige. Je kan niet van de ene op de andere week zeggen: ik pas de dienstregeling aan.”

Kiest het kabinet toch voor versobering halverwege het jaar en blijven de reizigersaantallen achter, dan zijn nieuwe en meer ingrijpende aanpassingen onvermijdelijk. Die bleven tot nu toe uit. In de nieuwe dienstregelingen voor 2021 neemt het landelijke OV-aanbod weliswaar met zo’n 10 procent af, maar blijft het netwerk in stand. “OV-bedrijven, provincies en vervoerregio’s hebben echt een prestatie geleverd. Ze zijn met elkaar tot het uiterste gegaan en hebben heel creatief gezocht om de schade zoveel mogelijk te beperken.”

Lees ook: 

Auteur: Dylan Metselaar

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.