Trein Abellio in Duitsland (foto: NS)

NS-dochter Abellio raakt concessies Noordrijn-Westfalen kwijt

Beeldbank NS

NS-dochter Abellio verdwijnt per 1 februari 2022 van een groot deel van het Duitse spoor. De vijf concessies van de noodlijdende spoorvervoerder in Noordrijn-Westfalen worden vroegtijdig beëindigd. Abellio mag zich niet inschrijven op noodconcessies die hiervoor in de plaats komen.

Abellio Duitsland verkeert in financieel zwaar weer en daarom werd afgelopen maanden voor elke concessie onderhandeld over oplossingen om zonder verliezen treinen te kunnen blijven rijden. In het Ruhrgebied werd op 22 november een voorstel van de vervoerder van de hand gewezen om de concessies open te breken met nieuwe financiële voorwaarden. Nu is Abellio dus te kennen gegeven dat de noodconcessies aan een andere vervoerder worden gegund.

Herstructurering in eindfase

Met het besluit in Noordrijn-Westfalen is de herstructurering van Abellio Duitsland in de eindfase beland. Daartoe werd besloten om te voorkomen dat NS als aandeelhouder jarenlang extra financiële steun zou moeten verlenen voor de onrendabele concessies. In een procedure onder toezicht van de rechtbank werd per afgelopen maanden voor elk van de negen concessies in vijf deelstaten naar een oplossing gezocht.

In Noordrijn-Westfalen liepen die onderhandelingen op niets uit en is een noodconcessie verkozen boven het voorstel van Abellio. De drie vervoersautoriteiten stellen in een verklaring dat het om juridische redenen geen optie is om de noodconcessies aan Abellio te gunnen. De kans dat de vervoerder op betrouwbare wijze de gevraagde diensten kan leveren, wordt zeer klein ingeschat. De opdrachtgevers willen reizigers en personeel niet blootstellen aan de daaraan verbonden risico’s.

De circa duizend medewerkers zijn er tijdens een bijeenkomst van verzekerd dat zij hun baan kunnen behouden. Dit zal dan wel in dienst van de nieuwe vervoerders gebeuren.

Verbaasd en teleurgesteld

NS als aandeelhouder en Abellio Duitsland zelf zijn verbaasd en teleurgesteld door het besluit. “Verbaasd omdat het alternatief – een noodconcessie per 1 februari en aansluitend nieuwe aanbestedingen – voor de opdrachtgever duurder is en veel risico’s met zich meebrengt. En teleurgesteld omdat Abellio Duitsland met het bod de oprechte intentie had om haar activiteiten in Noordrein-Westfalen voort te zetten.”

Later deze maand wordt duidelijk welke vervoerder of vervoerders de komende twee jaar in een noodconcessie de treindiensten overnemen. Zij zullen daarbij gebruikmaken van het materieel van Abellio, dat eigendom is van de vervoersautoriteiten. Het ministerie van Verkeer van de deelstaat heeft toegezegd de meerkosten van de noodconcessies tot 380 miljoen euro te compenseren.

Minimaal kostendekkend

In drie van de vier regio’s is Abellio Duitsland wel met zijn opdrachtgevers tot passende oplossingen gekomen, die nu verder in detail worden uitgewerkt. In Midden-Duitsland wordt de concessie in Saksen-Anhalt in december 2023 afgestoten en die in Thüringen met nieuwe financiële afspraken gecontinueerd. In de regio Nedersaksen wordt eveneens een rendabele concessie gereden die wordt voortzet. In Baden-Württemberg wordt de concessie overgenomen door lokale vervoerder SWEG, waarvan de concessieverlener eigenaar is. Het streven is om dit per 1 januari 2022 te realiseren.

Daarmee blijven dus uiteindelijk twee van de negen concessies over. Het is de verwachting dat Abellio na deze herstructurering en daaraan eenmalig verbonden kosten op zijn minst kostendekkend zal opereren. NS blijft bovendien binnen het risicokader dat met het ministerie van Financiën – aandeelhouder van de vervoerder – is afgesproken voor de buitenlandse activiteiten, waarvan het doel is dat dit in het belang van de Nederlandse reiziger is.

Ruim een derde van de inkomsten

De concessies in Noordrijn-Westfalen besloegen een belangrijk deel van de Duitse activiteiten van NS, dat sinds 2008 met Abellio in Duitsland actief is. Een op de zes kilometers in het regionale spoorvervoer in de deelstaat wordt gereden door Abellio. De opbrengsten in deze regio bedroegen in 2020 met bijna 262 miljoen euro ruim 35 procent van de totale omzet in Duitsland.

Met de herstructurering is voorkomen dat NS nog jarenlang steun zou moeten blijven verlenen voor de Duitse activiteiten. Zonder ingrijpen zouden de verliezen oplopen naar 30 tot 50 miljoen euro per jaar. Die zijn vooral het gevolg van hogere personeelskosten door nieuwe cao-afspraken en hogere kosten door meer werkzaamheden aan het spoor. Demissionair minister Wopke Hoekstra (Financiën) noemde dat eerder dit jaar een onacceptabel perspectief, omdat de Duitse concessies nog acht tot twaalf jaar doorlopen.

Lees ook:

U las zojuist één van de gratis premium artikelen

Onbeperkt lezen? Maak gebruik van de exclusieve jaaraanbieding: € 7,50 i.p.v. € 10,50. 

Bekijk de aanbieding

Auteur: Dylan Metselaar

Dylan Metselaar is vaste redacteur voor OVPro.nl.

1 reactie op “NS-dochter Abellio raakt concessies Noordrijn-Westfalen kwijt”

Kees Boer|09.12.21|19:22

Wie moet dan de exploitatie verder verzorgen ? Ik dacht dat er een contract is of was tot 2027 !

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.